Phát triển du lịch xanh hướng đến bền vững tại Đồng bằng Sông Cửu Long

Nghiên cứu - Trao đổi 14:06 | 20/11/2026
Tài nguyên du lịch ở Đồng bằng sông Cửu Long gắn với chế độ nước và hoạt động sản xuất của người dân. Tại vùng đất ngập nước, trạng thái sinh cảnh thay đổi theo mùa. Tại các cù lao, vườn cây và dịch vụ hộ gia đình phụ thuộc vào lịch canh tác và điều kiện hạ tầng. Sự khác biệt này đặt ra vấn đề quản trị cụ thể cho doanh nghiệp lữ hành và điểm đến.

Hoàng Hồng Hạnh

Công ty cổ phần Travelshop Việt Nam

Email: [email protected]

Tóm tắt

Ở Đồng bằng sông Cửu Long, mùa nước, con triều và nhịp canh tác của người dân định hình cách tổ chức mỗi chuyến đi. Nghiên cứu phân tích tài liệu thứ cấp về Tràm Chim, Cồn Sơn, Cồn Hô và Mũi Cà Mau theo các tiêu chí quản lý khách, sử dụng nước và lợi ích kinh tế địa phương. Đối chiếu cho thấy 2 nhóm ưu tiên: tại Tràm Chim và Mũi Cà Mau, đặc điểm sinh cảnh và phân khu bảo tồn là căn cứ để bố trí tuyến và lịch tham quan; tại Cồn Sơn và Cồn Hô, hình thức liên kết hộ và điều kiện phục vụ tại chỗ là căn cứ để điều phối lượt khách và dịch vụ. Từ góc nhìn lữ hành, nghiên cứu đề xuất thiết kế tuyến theo mùa, đặt dịch vụ trước theo khung giờ và thống nhất cách phân công, chi trả với người dân. Các chỉ số về nước, chất thải, sự cố trên tuyến và chi trả cho nhà cung ứng địa phương được đề xuất để theo dõi trong giai đoạn thí điểm.

Từ khóa: Du lịch xanh, Đồng bằng sông Cửu Long, du lịch cộng đồng, đất ngập nước, thích ứng khí hậu

Abstract

In the Mekong Delta, seasonal flooding, tidal patterns, and local agricultural cycles shape how each trip is organized. This study analyzes secondary sources on Tram Chim, Con Son, Con Ho, and Mui Ca Mau based on three criteria: visitor management, water use, and local economic benefits. The comparative analysis identifies two groups of priorities. At Tram Chim and Mui Ca Mau, habitat characteristics and conservation zoning serve as the basis for arranging visitor routes and schedules. At Con Son and Con Ho, household-based cooperation and on-site service capacity provide the basis for coordinating visitor numbers and services. From a tour operator's perspective, the study proposes designing seasonal itineraries, requiring advance service bookings within designated time slots, and establishing consistent arrangements for task allocation and payments to residents. Indicators for monitoring water use, waste, route-related incidents, and payments to local suppliers are proposed for the pilot phase.

Keywords: Green tourism, Mekong Delta, community-based tourism, wetlands, climate adaptation

GIỚI THIỆU

Tài nguyên du lịch ở Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) gắn với chế độ nước và hoạt động sản xuất của người dân. Tại vùng đất ngập nước, trạng thái sinh cảnh thay đổi theo mùa. Tại các cù lao, vườn cây và dịch vụ hộ gia đình phụ thuộc vào lịch canh tác và điều kiện hạ tầng. Sự khác biệt này đặt ra vấn đề quản trị cụ thể cho doanh nghiệp lữ hành và điểm đến khi quyết định mở tuyến, phân ca đón khách và lựa chọn nhà cung ứng địa phương.

Theo Thông tấn xã Việt Nam (2026), năm 2025 du lịch ĐBSCL đón hơn 63,3 triệu lượt khách, trong đó trên 3,6 triệu lượt khách quốc tế, với tổng thu hơn 80.000 tỷ đồng. Đây là số liệu tổng hợp theo phạm vi thống kê của nguồn công bố, được dùng để mô tả quy mô hoạt động du lịch. Đánh giá tiến độ phát triển xanh cần thêm dữ liệu về tác động lên sinh cảnh, sử dụng tài nguyên và phân bổ lợi ích tại điểm đến.

Quyết định số 616/QĐ-TTg ngày 4/4/2026 xác định phạm vi điều chỉnh quy hoạch Vùng gồm phần đất liền của Cần Thơ, An Giang, Đồng Tháp, Cà Mau và Vĩnh Long (cũ), cùng phần không gian biển, đảo theo quy định liên quan. Quy hoạch định hướng liên kết các không gian sông nước, miệt vườn, biển đảo và biên giới, đồng thời phát triển sản phẩm sinh thái và văn hóa theo hành lang liên vùng (Thủ tướng Chính phủ, 2026). Đây là cơ sở để xem xét cách các điểm đến có thể bổ sung cho nhau trong cùng một chương trình lữ hành.

Các nghiên cứu tại ĐBSCL đã làm rõ những yếu tố liên quan đến sự tham gia của người dân và sự hài lòng của khách tại các điểm du lịch cộng đồng (Q.N. Nguyen và cộng sự, 2024; T.H.P. Nguyen và cộng sự, 2024). Nghiên cứu bổ sung góc nhìn tổ chức tour bằng cách đối chiếu yêu cầu phục vụ giữa khu bảo tồn và cù lao có du lịch cộng đồng. Câu hỏi nghiên cứu là điều kiện sinh thái và cách tổ chức dịch vụ của các điểm đến được chọn dẫn đến những yêu cầu nào đối với thiết kế và vận hành tour xanh? Nghiên cứu phân tích tài liệu của 4 trường hợp, đối chiếu theo cùng khung tiêu chí và đề xuất chỉ số phục vụ theo dõi khi thí điểm.

CƠ SỞ LÝ THUYẾT

Du lịch xanh và quản trị điểm đến

Nghiên cứu tiếp cận du lịch xanh như cách thiết kế và vận hành hoạt động du lịch nhằm giảm tác động môi trường, gìn giữ tài nguyên tự nhiên và văn hóa, đồng thời tạo lợi ích cho người dân tại điểm đến. Bộ tiêu chí điểm đến của Global Sustainable Tourism Council (GSTC, 2019) cung cấp khung tham chiếu gồm quản lý bền vững, lợi ích kinh tế - xã hội, gìn giữ văn hóa và bảo vệ môi trường.

Ba tiêu chí GSTC được sử dụng trực tiếp trong đối chiếu gồm quản lý khách tại điểm tự nhiên (D2), quản lý nguồn nước (D6) và hỗ trợ kinh tế địa phương thông qua doanh nghiệp, chuỗi cung ứng tại chỗ (B3). D2 giúp xem xét tuyến, khung giờ và tương tác với sinh cảnh. D6 hướng phân tích vào điều kiện cấp nước và lượng nước sử dụng trong phục vụ. B3 định hướng phân tích vai trò của hộ dân, việc đặt dịch vụ và dòng chi trả. Nghiên cứu dùng các tiêu chí này để đọc tài liệu và hình thành đề xuất, theo phạm vi chứng cứ của từng điểm.

Sự tham gia của cộng đồng và khả năng thích ứng

Nghiên cứu tại cù lao Tân Lộc, Cần Thơ, ghi nhận 5 nhóm yếu tố liên quan đến sự tham gia của người dân vào du lịch sinh thái, gồm nhận thức về lợi ích kinh tế, vốn xã hội, tài nguyên địa phương, chính sách địa phương và bài học sau đại dịch COVID-19 (T.H.P. Nguyen và cộng sự, 2024). Kết quả này giúp định hướng câu hỏi về tổ chức dịch vụ tại các cù lao trong nghiên cứu. Hộ có thể tham gia bằng việc hướng dẫn, nấu ăn, cung ứng nông sản hoặc bảo trì tuyến đi bộ. Mức độ tham gia phụ thuộc vào việc họ có cơ hội nhận việc, được thỏa thuận thù lao và có tiếng nói trong lịch phục vụ.

Khả năng thích ứng cần được đưa vào thiết kế sản phẩm. Nghiên cứu về cấp nước nông thôn của World Bank (2022) nhận diện các rủi ro đối với hệ thống cấp nước vùng ĐBSCL, gồm hạn hán, xâm nhập mặn, ngập, sạt lở và sụt lún. Đối với du lịch, điều này gợi ý cần kiểm tra nguồn nước trước khi nhận đoàn, cập nhật tình trạng bến và tuyến, đồng thời bố trí nội dung thay thế khi điều kiện thay đổi. Lịch mùa vụ giúp định hướng sản phẩm, còn quyết định đón khách cần dựa trên thông tin vận hành tại thời điểm phục vụ.

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Nghiên cứu sử dụng phân tích tài liệu định tính kết hợp đối chiếu 4 trường hợp, theo cách tiếp cận phân tích tài liệu của Bowen (2009). Phạm vi tài liệu dùng để đối chiếu trường hợp gồm các hồ sơ, nghiên cứu và văn bản công bố từ năm 2011-2026. Tiêu chí lựa chọn gồm khả năng xác định tác giả hoặc cơ quan công bố, liên quan trực tiếp đến ít nhất một nội dung đối chiếu và xác định được địa điểm hoặc phạm vi thông tin. Hồ sơ Ramsar được dùng cho đặc điểm sinh cảnh và phân khu, văn bản quy hoạch cho định hướng chính sách, nghiên cứu thực địa và nguồn báo chí có tác giả cho tổ chức dịch vụ và bối cảnh tại chỗ.

Bốn trường hợp được chọn có chủ đích theo sự khác biệt về tài nguyên và chủ thể cung ứng. Tràm Chim và Mũi Cà Mau cho phép đối chiếu 2 bối cảnh bảo tồn là đất ngập nước nội địa và rừng ngập mặn ven biển. Cồn Sơn và Cồn Hô cho phép đối chiếu tổ chức dịch vụ ở 2 cù lao, một trường hợp có dữ liệu công bố về hợp tác xã và một trường hợp có nghiên cứu thực địa quy mô nhỏ. Các nguồn trực tiếp của từng trường hợp được nêu tại Bảng.

Thông tin được trích theo từng trường hợp và sắp xếp theo 4 nhóm gồm tài nguyên và mùa vụ, điều kiện đón khách, vai trò của cộng đồng và nội dung cần theo dõi. Khi đối chiếu, thông tin mô tả được gắn với năm và phạm vi công bố. Chẳng hạn, số khách của một hợp tác xã được đọc ở cấp đơn vị cung ứng, còn diện tích trong hồ sơ Ramsar được đọc theo ranh giới hồ sơ. Từ thông tin mô tả, tác giả đối chiếu với tiêu chí GSTC để rút ra hàm ý vận hành và đề xuất chỉ số. Kết quả được trình bày dưới dạng tổng hợp định tính theo trường hợp.

KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN

Tràm Chim và yêu cầu tổ chức khách theo sinh cảnh

Hồ sơ Ramsar số 2000 ghi diện tích Tràm Chim là 7.313 ha, với các dạng sinh cảnh gồm đồng cỏ ngập nước, mặt nước, kênh và rừng tràm (Tran, 2011). Quy hoạch Vùng định hướng phát triển trải nghiệm mùa nước nổi và quan sát chim trong cụm Tràm Chim - Gò Tháp (Thủ tướng Chính phủ, 2026). Hồ sơ sinh cảnh và quy hoạch cung cấp căn cứ để xác định nội dung diễn giải và khu vực cần lưu ý khi tổ chức tour.

Theo tiêu chí D2, quản lý khách tại điểm tự nhiên cần tính đến đặc điểm, khả năng tiếp nhận và độ nhạy của điểm tham quan (GSTC, 2019). Áp dụng vào Tràm Chim, nghiên cứu đề xuất doanh nghiệp xác nhận lịch mở tuyến và điều kiện tiếp cận với ban quản lý trước mỗi chuyến, đồng thời chuẩn bị nội dung diễn giải sinh cảnh khi khả năng quan sát chim thay đổi. Các ngưỡng về số nhóm, tiếng ồn và tiếp cận sinh cảnh cần được xác định từ theo dõi tại điểm. Số nhóm theo ca, sự cố ngoài tuyến và ghi nhận nhiễu động là những thông tin có thể dùng khi thí điểm.

Cồn Sơn và Cồn Hô với chuỗi dịch vụ của hộ dân

Tại Cồn Sơn, du lịch cộng đồng hình thành từ năm 2015, với hình thức các hộ liên kết để cung ứng những trải nghiệm khác nhau (Ái Lam, 2021). Trong 9 tháng đầu năm 2026, Hợp tác xã Du lịch Nông nghiệp Cồn Sơn đón hơn 24.000 lượt khách và ước đạt khoảng 7,3 tỷ đồng doanh thu du lịch. Đây là số liệu của hợp tác xã. Nguồn công bố cùng thời điểm ghi nhận các vướng mắc về hạ tầng, trong đó có hệ thống nước sạch tập trung và bến đón khách (Ái Lam, 2026). Đối chiếu với D6 và B3, các vấn đề cần đưa vào lịch điều hành gồm xác nhận điều kiện tiếp nước, đặt dịch vụ theo năng lực hộ và xác định đầu mối nhận đoàn.

Cồn Hô nằm trên sông Cổ Chiên, hiện thuộc Vĩnh Long. Hoàng Lân (2025) mô tả cù lao rộng khoảng 25 ha và ghi nhận 8 hộ làm du lịch cộng đồng. Nghiên cứu của An và Le (2025), dựa trên phỏng vấn 5 hộ và quan sát thực địa trong giai đoạn 2024-2025, ghi nhận cách người dân điều chỉnh sinh kế trước các sức ép như xói lở và xâm nhập mặn. Những thông tin này gợi ý xây dựng chương trình theo nhóm nhỏ và lịch phục vụ của hộ. Khả năng cấp nước, điều kiện bến và năng lực chuyển rác là các nội dung cần xác nhận trước khi bố trí lượt khách.

Cồn Sơn và Cồn Hô cùng cung cấp trải nghiệm do nhiều hộ đảm nhiệm, nhưng nguồn thông tin cho thấy quy mô và hình thức điều phối khác nhau. Cồn Sơn có thể thí điểm đặt dịch vụ qua đầu mối hợp tác xã và ghi nhận khoản chi trả theo nhóm dịch vụ. Cồn Hô có thể ưu tiên thỏa thuận ca đón với các hộ sẵn sàng tham gia. Cả 2 trường hợp đều cần theo dõi phản hồi của khách cùng ý kiến của hộ về thời gian phục vụ và thù lao. Cách theo dõi này kết nối quản trị trải nghiệm với vấn đề hưởng lợi tại chỗ, đồng thời mở rộng góc nhìn về chất lượng dịch vụ trong nghiên cứu của Q.N. Nguyen và cộng sự (2024).

Mũi Cà Mau và du lịch theo nhịp thủy triều

Hồ sơ Ramsar số 2088 ghi diện tích Vườn quốc gia Mũi Cà Mau là 41.862 ha, gồm cả phần trên đất liền và khu bảo vệ biển (Tran, 2012). Quy hoạch Vùng định hướng phát triển du lịch sinh thái rừng ngập mặn và du lịch cộng đồng tại các làng rừng Đất Mũi (Thủ tướng Chính phủ, 2026). Chương trình phát triển du lịch của tỉnh tiếp tục đặt nhiệm vụ hoàn thiện đề án du lịch sinh thái của Vườn quốc gia trong giai đoạn 2026-2028 (UBND tỉnh Cà Mau, 2026). Hai văn bản cung cấp định hướng để thảo luận sản phẩm phù hợp với chức năng bảo tồn của khu vực.

Theo D2, doanh nghiệp nên xác nhận tuyến được phép tiếp cận, điều kiện cập bến và khung giờ phục vụ với đơn vị quản lý và nhà vận chuyển. Khi điều kiện tuyến thủy thay đổi, chương trình có thể chuyển sang diễn giải rừng ngập mặn từ điểm được phép hoặc tìm hiểu sinh kế qua hộ dân đã đồng ý đón khách. Chỉ số phù hợp để thí điểm gồm lượt phương tiện theo ca, số lần đổi tuyến và số sự cố hoặc vi phạm ghi nhận trên tuyến.

Hàm ý từ đối chiếu các trường hợp

Đối chiếu 4 trường hợp cho thấy quản lý khách và quản lý sinh kế địa phương cần được đặt trong cùng một quyết định điều hành. Ở 2 vườn quốc gia, ưu tiên xuất phát từ phân khu và độ nhạy sinh cảnh. Ở 2 cù lao, lịch đón còn phụ thuộc vào nguồn nước, bến và năng lực của các hộ. Kết quả tại Tân Lộc về nhận thức lợi ích kinh tế, vốn xã hội và chính sách địa phương giúp giải thích vì sao hợp tác giữa các hộ cần được xem xét bên cạnh mức sẵn sàng của từng cơ sở (T.H.P. Nguyen và cộng sự, 2024). Ở cấp vùng, báo cáo World Bank (2022) bổ sung bối cảnh về nguy cơ thiếu nước và xâm nhập mặn. Việc xác định ngưỡng tiếp nhận vẫn cần dữ liệu cụ thể của từng điểm.

Bảng dưới tổng hợp căn cứ công bố, hàm ý từ đối chiếu và chỉ số dùng để thí điểm. Các nguồn hiện có khác nhau về thời điểm, phạm vi và loại dữ liệu. Bằng chứng phù hợp để nhận diện ưu tiên vận hành và xây dựng bộ chỉ số ban đầu. Hiệu quả giảm tác động môi trường, mức độ cải thiện sinh kế và năng lực tiếp nhận cần được đánh giá bằng dữ liệu vận hành theo mùa.

Bảng: Bằng chứng và hàm ý vận hành du lịch xanh tại bốn điểm đến

Điểm đến

Bằng chứng đã công bố

Hàm ý vận hành

Chỉ số đề xuất

Tràm Chim

Đồng Tháp

Hồ sơ ghi 7.313 ha với các sinh cảnh đất ngập nước (Tran, 2011). Quy hoạch định hướng quan sát chim (Thủ tướng Chính phủ, 2026).

Xác nhận lịch mở tuyến và yêu cầu tiếp cận theo độ nhạy sinh cảnh (D2).

Số nhóm theo ca, sự cố ngoài tuyến, ghi nhận nhiễu động.

Cồn Sơn

Cần Thơ

Các hộ liên kết cung ứng dịch vụ từ năm 2015. Nguồn năm 2026 ghi nhận quy mô hoạt động của hợp tác xã và khó khăn về nước sạch, bến (Ái Lam, 2021, 2026).

Đặt dịch vụ theo ca, xác nhận điều kiện cấp nước và ghi chi trả theo hộ (D6, B3).

Lít nước/lượt khách, số hộ nhận việc, tỷ trọng chi trả tại chỗ.

Cồn Hô

Vĩnh Long

Tám hộ làm du lịch tại thời điểm đưa tin. Nghiên cứu thực địa ghi nhận điều chỉnh sinh kế trước sức ép môi trường (An và Le, 2025; Hoàng Lân, 2025).

Điều phối nhóm nhỏ theo lịch hộ, kiểm tra điều kiện cấp nước và thu gom rác (D6, B3).

Số nhóm theo ca, lít nước và kg rác thu gom/lượt khách.

Mũi Cà Mau

Cà Mau

Hồ sơ ghi 41.862 ha và các phân khu. Tỉnh đặt nhiệm vụ hoàn thiện đề án du lịch sinh thái (Tran, 2012; UBND tỉnh Cà Mau, 2026).

Xác nhận tuyến được phép, lịch thủy triều và điều kiện cập bến (D2).

Lượt phương tiện theo ca, số lần đổi tuyến, số sự cố trên tuyến.

Nguồn: Tác giả tổng hợp, 2026

HÀM Ý QUẢN TRỊ

Quản lý tuyến theo mùa và năng lực tiếp nhận

Cơ quan quản lý du lịch và ban quản lý điểm đến nên thống nhất đầu mối cập nhật lịch tuyến, vùng nhạy cảm, tình trạng bến, lịch thủy triều và điều kiện đổi hoặc hủy chương trình. Với khu bảo tồn, thông tin cần được chuyển thành yêu cầu cụ thể cho doanh nghiệp, gồm tuyến được sử dụng, thời gian tiếp cận và quy mô nhóm. Với điểm cộng đồng, lượng khách theo ca cần phù hợp với khả năng phục vụ của hộ, nguồn nước và năng lực thu gom rác. Thời điểm rà soát nên bao gồm cả mùa cao điểm và giai đoạn khô hạn để nhận diện những giới hạn khác nhau.

Thiết kế sản phẩm lữ hành theo cụm

Doanh nghiệp có thể thí điểm cụm Đồng Tháp - Cần Thơ với nội dung đất ngập nước và miệt vườn, cụm Cần Thơ - Vĩnh Long với trải nghiệm cù lao và ẩm thực theo mùa, hoặc cụm Cà Mau với nội dung rừng ngập mặn và sinh kế ven biển. Mỗi cụm cần có mô tả dịch vụ, thời lượng, giá, quy mô đoàn, điểm đón và phương án thay thế. Một lịch trình có thể ưu tiên ít điểm dừng và dành thêm thời gian cho hướng dẫn tại chỗ, đi bộ hoặc thưởng thức bữa ăn đặt trước. Khi so sánh phương án vận chuyển, doanh nghiệp cần ghi nhận quãng đường, số khách và loại phương tiện để có căn cứ đánh giá.

Ở khâu mua dịch vụ, doanh nghiệp có thể yêu cầu nhà cung ứng xác nhận năng lực theo ca, hình thức thu gom rác, phương án cấp nước và cách liên hệ khi có sự cố. Việc thông tin cho khách cần cụ thể, chẳng hạn địa điểm có chỗ tiếp nước, đoàn đi theo tuyến nào và hoạt động nào phụ thuộc thời tiết. Sau mỗi chuyến, hướng dẫn viên tổng hợp phản hồi và những điều chỉnh đã thực hiện để bộ phận điều hành cập nhật lịch trình.

Minh bạch việc làm và thu nhập tại cộng đồng

Nhóm điều phối cộng đồng có thể duy trì sổ đặt dịch vụ chung, ghi rõ hộ tham gia, công việc, số khách và khoản thanh toán. Cơ chế luân phiên cần phù hợp với kỹ năng, thời gian và mức sẵn sàng của từng hộ. Hộ ít vốn có thể tham gia bằng việc cung ứng nguyên liệu, hướng dẫn đi bộ hoặc kể chuyện về nghề và sinh kế. Khi hình thành khoản đóng góp chung, cộng đồng cần thống nhất mục đích sử dụng và người chịu trách nhiệm, chẳng hạn bảo trì lối đi, dụng cụ thu gom rác hoặc hỗ trợ tập huấn.

Nội dung văn hóa cần do người dân tham gia lựa chọn và diễn giải. Với hoạt động ở vườn, bếp hoặc nơi sản xuất, hộ chủ động xác định khu vực khách được tiếp cận và thời điểm phù hợp. Doanh nghiệp cần trả thù lao theo thỏa thuận, có thời hạn thanh toán rõ và thông báo trước khi điều chỉnh số khách. Những điều kiện này tạo cơ sở để đánh giá mức độ tham gia thực tế qua việc làm, thu nhập và quyền quyết định tại điểm đến.

Thí điểm và đo kết quả trước khi mở rộng

Trong giai đoạn đầu, mỗi cụm có thể chọn một chương trình thí điểm và thống nhất cách ghi dữ liệu trước khi đón khách. Ban quản lý ghi lượt khách, tình trạng tuyến và sự cố. Hộ hoặc điểm dịch vụ ghi lượng nước sử dụng và lượng rác thu gom theo kỳ, cùng số lượt khách tương ứng. Doanh nghiệp ghi khoản chi trả dịch vụ, nhà cung ứng và lý do đổi lịch. Tỷ trọng chi trả địa phương (%) được tính bằng tổng chi trả trực tiếp cho nhà cung ứng tại điểm đến chia cho tổng chi trả dịch vụ trực tiếp của chương trình, nhân 100. Phạm vi khoản chi phải được xác định thống nhất giữa các kỳ.

Có thể theo dõi nước bằng lít/lượt khách và rác thu gom bằng kg/lượt khách. Cơ sở lưu trú có thể sử dụng đơn vị đêm khách và báo cáo riêng. Số sự cố cần được đọc cùng số chuyến và điều kiện tuyến, còn tỷ trọng chi trả địa phương cần được đọc cùng số hộ nhận việc. Tỷ trọng này phản ánh dòng chi trả cho nhà cung ứng tại chỗ, trong khi đánh giá thu nhập ròng của hộ cần thêm số liệu chi phí. Khi kết thúc mỗi đợt thí điểm, các bên đối chiếu dữ liệu với ý kiến của hộ, khách và ban quản lý để quyết định điều chỉnh tuyến, giữ quy mô hay mở thêm ca.

KẾT LUẬN

Đối chiếu 4 trường hợp ở ĐBSCL cho thấy 2 nhóm ưu tiên trong tổ chức du lịch xanh. Tại Tràm Chim và Mũi Cà Mau, điều kiện sinh cảnh và phân khu bảo tồn định hướng cách bố trí tuyến, giờ tham quan và phương tiện. Tại Cồn Sơn và Cồn Hô, tổ chức tour cần tính đến năng lực từng hộ, điều kiện cấp nước và cách phân công, chi trả. Từ góc nhìn lữ hành, các ưu tiên này có thể được cụ thể hóa bằng thiết kế tuyến theo mùa, đặt dịch vụ trước và rà soát điều kiện tại điểm trước khi khởi hành.

Đóng góp của nghiên cứu là chuyển kết quả đối chiếu theo tiêu chí quản lý khách, quản lý nước và lợi ích địa phương thành đề xuất vận hành cùng các chỉ số có thể thu thập trong quá trình phục vụ. Phạm vi suy luận giới hạn ở 4 trường hợp được chọn có chủ đích và nguồn thứ cấp có độ bao phủ khác nhau. Nghiên cứu tiếp theo có thể kết hợp phỏng vấn các bên và đo lặp theo mùa để đánh giá mức độ phù hợp của chỉ số, biến động thu nhập hộ và diễn biến sinh cảnh.

Tài liệu tham khảo:

1. Ái Lam. (2021). Định hình du lịch cộng đồng Cần Thơ. https://baocantho.com.vn/dinh-hinh-du-lich-cong-dong-can-tho-a132311.html

2. Ái Lam. (2026). Gỡ khó cho hoạt động du lịch cồn Sơn. Báo Cần Thơ. https://baocantho.com.vn/go-kho-cho-hoat-dong-du-lich-con-son-a216590.html

3. An, L. T., & Le, T. A. (2025). Sustainable development in tourism and the interaction between human and nature: A case study in Con Ho Islet, Mekong Delta, Vietnam. Journal of Lifestyle and SDGs Review, 5(6), Article e06887. https://doi.org/10.47172/2965-730X.SDGsReview.v5.n06.pe06887

4. Bowen, G. A. (2009). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative Research Journal, 9(2), 27-40. https://doi.org/10.3316/QRJ0902027

5. Global Sustainable Tourism Council. (2019). GSTC destination criteria (Version 2.0). https://www.gstc.org/wp-content/uploads/GSTC-Destination-Criteria-v2.0.pdf

6. Hoàng Lân. (2025, 18 tháng 11). Mộc mạc Cồn Hô - Vĩnh Long. Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam. https://vietnamtourism.vn/index.php/news/items/28503

7. Nguyen, Q. N., Mai, V. N., & Hoang, T. H. L. (2024). Explaining tourist satisfaction with community-based tourism in the Mekong Delta region, Vietnam. Geojournal of Tourism and Geosites, 56(4), 1661-1670. https://doi.org/10.30892/gtg.56422-1336

8. Nguyen, T. H. P., Thai, C. D., Le, V. N., Nguyen, T. B. B., Ly, M. T., & Le, T. T. Q. (2024). An evaluation on community participation in ecotourism activities post Covid-19 pandemic at Tan Loc islet, Thot Not district, Can Tho city. CTU Journal of Innovation and Sustainable Development, 16(1), 36-47. https://doi.org/10.22144/ctujoisd.2024.272

9. Thông tấn xã Việt Nam. (2026). Đồng bằng sông Cửu Long liên kết hiệu quả để hình thành sản phẩm du lịch có giá trị và sức cạnh tranh. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch. https://bvhttdl.gov.vn/ong-bang-song-cuu-long-lien-ket-hieu-qua-e-hinh-thanh-san-pham-du-lich-co-gia-tri-va-suc-canh-tranh.htm

10. Thủ tướng Chính phủ. (2026). Quyết định số 616/QĐ-TTg phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch vùng đồng bằng sông Cửu Long thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050.

11. Tran, N. C. (2011). Tram Chim National Park [Information sheet on Ramsar wetlands, site no. 2000]. Ramsar Sites Information Service. https://rsis.ramsar.org/RISapp/files/RISrep/VN2000RIS.pdf

12. Tran, N. C. (2012). Mui Ca Mau National Park [Information sheet on Ramsar wetlands, site no. 2088]. Ramsar Sites Information Service. https://rsis.ramsar.org/RISapp/files/RISrep/VN2088RIS.pdf

13. UBND tỉnh Cà Mau. (2026). Chương trình số 03/CTr-UBND về phát triển du lịch bền vững, du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái, du lịch văn hóa, du lịch tâm linh giai đoạn 2026-2030.

14. World Bank. (2022). Climate resilient rural water supply in the Mekong Delta, Vietnam: Volume I. Situation analysis and vulnerability assessment report. https://documents1.worldbank.org/curated/en/099081524050046294/pdf/P174358-b510d021-44df-48fc-a149-8abc286c7b84.pdf

Ngày nhận bài: 8/10/2016; Ngày hoàn thiện biên tập: 10/11/2026; Ngày duyệt đăng: 19/11/2026

Các tin khác

Tăng cường minh bạch và giám sát phát hành trái phiếu doanh nghiệp ESG tại Việt Nam

Tăng cường minh bạch và giám sát phát hành trái phiếu doanh nghiệp ESG tại Việt Nam

Nghiên cứu chỉ ra minh bạch trái phiếu ESG phụ thuộc vào sự đối chiếu giữa cam kết, phân bổ - giải ngân vốn, tác động ước tính và phạm vi kiểm chứng, từ đó đề xuất chuẩn hóa dữ liệu theo mã trái phiếu, tách bạch phạm vi kiểm chứng và làm rõ quyền trái chủ.
Đánh giá các nhân tố tác động đến ý định sử dụng dịch vụ Cổng thanh toán quốc tế

Đánh giá các nhân tố tác động đến ý định sử dụng dịch vụ Cổng thanh toán quốc tế

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ trên toàn cầu, các dịch vụ tài chính số và thanh toán điện tử đang ngày càng đóng vai trò quan trọng trong hoạt động kinh tế - xã hội. Sự phát triển của thương mại điện tử xuyên biên giới, giáo dục quốc tế, du lịch trực tuyến và các nền tảng dịch vụ số quốc tế đã thúc đẩy nhu cầu sử dụng các dịch vụ cổng thanh toán quốc tế tại Việt Nam.
Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua vé số kiến thiết truyền thống của người tiêu dùng khu vực Bến Tre, tỉnh Vĩnh Long

Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua vé số kiến thiết truyền thống của người tiêu dùng khu vực Bến Tre, tỉnh Vĩnh Long

Xổ số kiến thiết là loại hình kinh doanh có thưởng đặc thù do Nhà nước quản lý theo phương châm “ích nước, lợi nhà”, hiện diện tại Việt Nam từ năm 1962, vừa đáp ứng nhu cầu giải trí hợp pháp vừa tạo nguồn thu cho công trình phúc lợi địa phương.
Trao quyền kinh tế cho phụ nữ vùng Đồng bằng sông Hồng trong mô hình chính quyền địa phương 2 cấp: Thực trạng và giải pháp hoàn thiện công tác thống kê, giám sát

Trao quyền kinh tế cho phụ nữ vùng Đồng bằng sông Hồng trong mô hình chính quyền địa phương 2 cấp: Thực trạng và giải pháp hoàn thiện công tác thống kê, giám sát

Trao quyền kinh tế giúp phụ nữ vùng Đồng bằng sông Hồng nâng cao năng lực tự chủ, cải thiện sinh kế và phát huy vai trò trong phát triển địa phương.
Ảnh hưởng của nội dung chương trình đào tạo, học tập trải nghiệm và môi trường thể chế đến nhận thức và kỹ năng xanh của sinh viên

Ảnh hưởng của nội dung chương trình đào tạo, học tập trải nghiệm và môi trường thể chế đến nhận thức và kỹ năng xanh của sinh viên

Nội dung đào tạo, học tập trải nghiệm và môi trường thể chế góp phần định hình nhận thức và phát triển kỹ năng xanh của sinh viên.
Tính bổ trợ giữa dịch vụ du lịch biển tại Khánh Hòa và du lịch văn hóa tại Tây Nguyên trong xây dựng sản phẩm du lịch liên tỉnh

Tính bổ trợ giữa dịch vụ du lịch biển tại Khánh Hòa và du lịch văn hóa tại Tây Nguyên trong xây dựng sản phẩm du lịch liên tỉnh

Một du khách đang nghỉ biển tại Nha Trang có lý do gì để dành 2 ngày tiếp theo ở Buôn Ma Thuột thay vì kéo dài kỳ nghỉ tại Khánh Hòa? Câu hỏi này đặt ra vấn đề về tính bổ trợ giữa 2 nhóm dịch vụ.
Tác động của marketing xanh đến trung thành thương hiệu xanh trong ngành sữa tại Việt Nam: Tiếp cận từ Mô hình S-O-R

Tác động của marketing xanh đến trung thành thương hiệu xanh trong ngành sữa tại Việt Nam: Tiếp cận từ Mô hình S-O-R

Biến đổi khí hậu và ô nhiễm rác thải nhựa khiến người tiêu dùng không chỉ quan tâm đến công dụng và giá cả, mà còn xét đến hệ quả môi trường của sản phẩm. Do đó, các doanh nghiệp đã quan tâm hơn đến marketing xanh, thông qua việc triển khai xanh hóa 4P, gồm sản phẩm, giá, phân phối và chiêu thị, nhằm tạo lợi thế cạnh tranh và xây dựng tài sản thương hiệu lâu dài.
Một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng thực hiện kết quả kiểm tra trong ngành Thống kê

Một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng thực hiện kết quả kiểm tra trong ngành Thống kê

Đối với ngành Thống kê, nơi kết nối, tích hợp, quản lý thống nhất cơ sở dữ liệu thống kê quốc gia cũng như dự báo, xây dựng các kịch bản kinh tế vĩ mô ngắn hạn, trung hạn và dài hạn, nhiệm vụ kiểm tra chuyên ngành có vai trò ngày càng quan trọng.
Chuyển đổi số và hiệu quả quản trị tại các doanh nghiệp nhà hàng, khách sạn: Nghiên cứu thực tế tại Hải Phòng

Chuyển đổi số và hiệu quả quản trị tại các doanh nghiệp nhà hàng, khách sạn: Nghiên cứu thực tế tại Hải Phòng

Chuyển đổi số thúc đẩy nâng cao hiệu quả quản trị, tối ưu hóa hoạt động và cải thiện năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp nhà hàng, khách sạn.
GenAI trong giáo dục kinh doanh và quản trị: Tổng quan trắc lượng thư mục về sự tăng trưởng, cấu trúc tri thức và định hướng nghiên cứu

GenAI trong giáo dục kinh doanh và quản trị: Tổng quan trắc lượng thư mục về sự tăng trưởng, cấu trúc tri thức và định hướng nghiên cứu

GenAI góp phần đổi mới giáo dục kinh doanh và quản trị thông qua nâng cao hiệu quả giảng dạy, học tập và phát triển năng lực chuyên môn.